小さくて謙虚な日本語ヘルパー
Mały, skromny japoński pomocnik

Szczegóły słowa 建つ | たつ

Informacje podstawowe

Słowa

たつ
tatsu

Znaczenie znaków kanji

budowa, konstrukcja, budowanie, wznoszenie

Pokaż szczegóły znaku

Znaczenie

1

być zbudowanym
zostać zbudowanym
czasownik godan (u-czasownik) kończący się na tsu; czasownik nieprzechodni

Dodatkowe atrybuty

słowo powszechnego użycia


Części mowy

u-czasownik

Przykładowe zdania

Ten dom, który stoi na wzgórzu jest bardzo stary.

丘の上に建っている家はとても古い。


Łatwiej powiedzieć niż zrobić.

口では大阪の城も建つ。

口で言うのは実行するのよりやさしい。

実行するより口で言うほうが容易だ。

言うのはた易いが、行うのは難しい。

言うは易く行うは難し。

Formy gramatyczne

Forma formalna (długa)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建ちます

たちます

tachimasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建ちません

たちません

tachimasen

Twierdzenie, czas przeszły

建ちました

たちました

tachimashita

Przeczenie, czas przeszły

建ちませんでした

たちませんでした

tachimasen deshita


Forma nieformalna (prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建つ

たつ

tatsu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たない

たたない

tatanai

Twierdzenie, czas przeszły

建った

たった

tatta

Przeczenie, czas przeszły

建たなかった

たたなかった

tatanakatta


Temat czasownika (forma niefinitywna 1, ang: stem)

建ち

たち

tachi


Forma mashou

建ちましょう

たちましょう

tachimashou


Forma te (forma niefinitywna 2)

Twierdzenie

建って

たって

tatte

Przeczenie

建たなくて

たたなくて

tatanakute


Forma te od masu

建ちまして

たちまして

tachimashite


Forma potencjalna (prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建てる

たてる

tateru

Przeczenie, czas teraźniejszy

建てない

たてない

tatenai

Twierdzenie, czas przeszły

建てた

たてた

tateta

Przeczenie, czas przeszły

建てなかった

たてなかった

tatenakatta


Forma potencjalna (formalna)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建てます

たてます

tatemasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建てません

たてません

tatemasen

Twierdzenie, czas przeszły

建てました

たてました

tatemashita

Przeczenie, czas przeszły

建てませんでした

たてませんでした

tatemasen deshita


Forma potencjalna, forma te

Twierdzenie

建てて

たてて

tatete

Przeczenie

建てなくて

たてなくて

tatenakute


Forma hortatywna (wolicjonalna)

建とう

たとう

tatou


Forma przypuszczająca

建とう

たとう

tatou

homofonicznie z formą hortatywną (wolicjonalną)

建つだろう

たつだろう

tatsu darou

postać mówiona 1

建つでしょう

たつでしょう

tatsu deshou

postać mówiona 2

建つであろう

たつであろう

tatsu de arou

styl pisany

Forma bierna (prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たれる

たたれる

tatareru

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たれない

たたれない

tatarenai

Twierdzenie, czas przeszły

建たれた

たたれた

tatareta

Przeczenie, czas przeszły

建たれなかった

たたれなかった

tatarenakatta


Forma bierna (formalna)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たれます

たたれます

tataremasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たれません

たたれません

tataremasen

Twierdzenie, czas przeszły

建たれました

たたれました

tataremashita

Przeczenie, czas przeszły

建たれませんでした

たたれませんでした

tataremasen deshita


Forma bierna, forma te

Twierdzenie

建たれて

たたれて

tatarete

Przeczenie

建たれなくて

たたれなくて

tatarenakute


Forma sprawcza (kauzatywna, prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たせる

たたせる

tataseru

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たせない

たたせない

tatasenai

Twierdzenie, czas przeszły

建たせた

たたせた

tataseta

Przeczenie, czas przeszły

建たせなかった

たたせなかった

tatasenakatta


Forma sprawcza (kauzatywna, potoczna, prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たす

たたす

tatasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たさない

たたさない

tatasanai

Twierdzenie, czas przeszły

建たした

たたした

tatashita

Przeczenie, czas przeszły

建たさなかった

たたさなかった

tatasanakatta


Forma sprawcza (kauzatywna, formalna)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たせます

たたせます

tatasemasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たせません

たたせません

tatasemasen

Twierdzenie, czas przeszły

建たせました

たたせました

tatasemashita

Przeczenie, czas przeszły

建たせませんでした

たたせませんでした

tatasemasen deshita


Forma sprawcza (kauzatywna, potoczna, formalna)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たします

たたします

tatashimasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たしません

たたしません

tatashimasen

Twierdzenie, czas przeszły

建たしました

たたしました

tatashimashita

Przeczenie, czas przeszły

建たしませんでした

たたしませんでした

tatashimasen deshita


Forma sprawcza (kauzatywna), forma te

Twierdzenie

建たせて

たたせて

tatasete

Przeczenie

建たせなくて

たたせなくて

tatasenakute


Forma sprawcza (kauzatywna, potoczna), forma te

Twierdzenie

建たして

たたして

tatashite

Przeczenie

建たさなくて

たたさなくて

tatasanakute


Forma sprawczo-bierna (prosta)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たされる

たたされる

tatsaserareru

建たせられる

たたせられる

tatsaserareru

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たされない

たたされない

tatsaserarenai

建たせられない

たたせられない

tatsaserarenai

Twierdzenie, czas przeszły

建たされた

たたされた

tatsaserareta

建たせられた

たたせられた

tatsaserareta

Przeczenie, czas przeszły

建たされなかった

たたされなかった

tatsaserarenakatta

建たせられなかった

たたせられなかった

tatsaserarenakatta


Forma sprawczo-bierna (formalna)

Twierdzenie, czas teraźniejszy

建たされます

たたされます

tatsaseraremasu

建たせられます

たたせられます

tatsaseraremasu

Przeczenie, czas teraźniejszy

建たされません

たたされません

tatsaseraremasen

建たせられません

たたせられません

tatsaseraremasen

Twierdzenie, czas przeszły

建たされました

たたされました

tatsaseraremashita

建たせられました

たたせられました

tatsaseraremashita

Przeczenie, czas przeszły

建たされませんでした

たたされませんでした

tatsaseraremasen deshita

建たせられませんでした

たたせられませんでした

tatsaseraremasen deshita


Forma sprawczo-bierna, forma te

Twierdzenie

建たされて

たたされて

tatsaserarete

建たせられて

たたせられて

tatsaserarete

Przeczenie

建たされなくて

たたされなくて

tatsaserarenakute

建たせられなくて

たたせられなくて

tatsaserarenakute


Forma warunkowa (forma ba)

Twierdzenie

建てば

たてば

tateba

Przeczenie

建たなければ

たたなければ

tatanakereba


Keigo

Forma honoryfikatywna (wywyższająca) 1

お建ちになる

おたちになる

otachi ni naru

Forma honoryfikatywna (wywyższająca) 2

Forma homofoniczna ze stroną bierną

建たれる

たたれる

tatareru

twierdzenie w czasie teraźniejszo-przyszłym

建たれない

たたれない

tatarenai

przeczenie w czasie teraźniejszo-przyszłym

Forma modestywna (skromna)

お建ちします

おたちします

otachi shimasu

お建ちする

おたちする

otachi suru


Przykłady gramatyczne

Być może

建つかもしれない

たつかもしれない

tatsu ka mo shirenai

建つかもしれません

たつかもしれません

tatsu ka mo shiremasen


Chcieć, aby ktoś czegoś nie zrobił

[osoba に] ... 建ってほしくないです

[osoba に] ... たってほしくないです

[osoba ni] ... tatte hoshikunai desu

[osoba に] ... 建たないでほしいです

[osoba に] ... たたないでほしいです

[osoba ni] ... tatanai de hoshii desu


Chcieć (I i II osoba)

Forma wolitywna

建ちたい

たちたい

tachitai

Odmiana, jak przy i-przymiotnikach

建ちたいです

たちたいです

tachitai desu


Chcieć (III osoba)

Forma wolitywna

建ちたがる

たちたがる

tachitagaru

Odmiana, jak przy u-czasownikach

建ちたがっている

たちたがっている

tachitagatte iru

Forma te + iru

Chcieć czegoś od kogoś

[osoba に] ... 建ってほしいです

[osoba に] ... たってほしいです

[osoba ni] ... tatte hoshii desu


Dać czynność (mnie)

[dający] [は/が] 建ってくれる

[dający] [は/が] たってくれる

[dający] [wa/ga] tatte kureru


Dać czynność (od siebie, ktoś komuś)

私 [は/が] [odbiorca] に建ってあげる

わたし [は/が] [odbiorca] にたってあげる

watashi [wa/ga] [odbiorca] ni tatte ageru


Decydować się na

建つことにする

たつことにする

tatsu koto ni suru

建たないことにする

たたないことにする

tatanai koto ni suru


Dobrze, że nie zrobiłem / Cieszę się, że nie zrobiłem

建たなくてよかった

たたなくてよかった

tatanakute yokatta


Dobrze, że zrobiłem / Cieszę się, że zrobiłem

建ってよかった

たってよかった

tatte yokatta


Dobrze byłoby, gdybym nie zrobił

建たなければよかった

たたなければよかった

tatanakereba yokatta


Dobrze byłoby, gdybym zrobił

建てばよかった

たてばよかった

tateba yokatta


Dopóki nie zrobię

Czasownik przed made określa coś pozytywnego

建つまで, ...

たつまで, ...

tatsu made, ...


Dziękuję, że nie zrobiłeś

建たなくださって、ありがとうございました

たたなくださって、ありがとうございました

tatana kudasatte, arigatou gozaimashita

建たなくてくれて、ありがとう

たたなくてくれて、ありがとう

tatanakute kurete, arigatou

建たなくて、ありがとう

たたなくて、ありがとう

tatanakute, arigatou


Dziękuję, że zrobiłeś

建ってくださって、ありがとうございました

たってくださって、ありがとうございました

tatte kudasatte, arigatou gozaimashita

建ってくれて、ありがとう

たってくれて、ありがとう

tatte kurete, arigatou

建って、ありがとう

たって、ありがとう

tatte, arigatou


Forma egzemplifikatywna

建ったり、...

たったり、...

tattari, ...

twierdzenie

建たなかったり、...

たたなかったり、...

tatanakattari, ...

przeczenie

建ちたかったり、...

たちたかったり、...

tachitakattari, ...

od formy wolitywnej

Forma negatywno-przypuszczająca

建つまい

たつまい

tatsumai


Forma przypuszczająca czasu przeszłego

建ったろう、...

たったろう、...

tattarou, ...

twierdzenie

建たなかったろう、...

たたなかったろう、...

tatanakattarou, ...

przeczenie

建ちたかったろう、...

たちたかったろう、...

tachitakattarou, ...

od formy wolitywnej (chyba chciał)

Forma tte

Zastępuje そうです oraz と言っていました

建つって

たつって

tatsutte

建ったって

たったって

tattatte


Forma wyjaśniająca

建つんです

たつんです

tatsun desu


Grzeczna prośba

Nie używane dla dobra mówiącego; Uwaga na dużą nieregularność, którego aplikacja może nie uwzględniać

お建ちください

おたちください

otachi kudasai


Idę, aby ...

[miejsce] [に/へ] 建ちに行く

[miejsce] [に/へ] たちにいく

[miejsce] [に/へ] tachi ni iku

[miejsce] [に/へ] 建ちに来る

[miejsce] [に/へ] たちにくる

[miejsce] [に/へ] tachi ni kuru

[miejsce] [に/へ] 建ちに帰る

[miejsce] [に/へ] たちにかえる

[miejsce] [に/へ] tachi ni kaeru


Jeśli ..., wtedy ...

建てば, ...

たてば, ...

tateba, ...

建たなければ, ...

たたなければ, ...

tatanakereba, ...


Jeśli (tryb warunkowy), to ...

建ったら、...

たったら、...

tattara, ...

twierdzenie

建たなかったら、...

たたなかったら、...

tatanakattara, ...

przeczenie

建ちたかったら、...

たちたかったら、...

tachitakattara, ...

od formy wolitywnej (gdybym chciał)

Jeszcze nie

まだ建っていません

まだたっていません

mada tatte imasen


Kiedy ..., to ...

建つ時、...

たつとき、...

tatsu toki, ...

建った時、...

たったとき、...

tatta toki, ...


Kiedy A staje się, wtedy również B staje się

Mówi o rzeczach oczywistych, z której druga wynika z pierwszej

建つと, ...

たつと, ...

tatsu to, ...


Lubić

建つのが好き

たつのがすき

tatsu no ga suki


Mieć doświadczenie

建ったことがある

たったことがある

tatta koto ga aru

建ったことがあるか

たったことがあるか

tatta koto ga aru ka


Mieć nadzieję, że ... (mówienie o innych)

建つといいですね

たつといいですね

tatsu to ii desu ne

建たないといいですね

たたないといいですね

tatanai to ii desu ne


Mieć nadzieję, że ... (mówienie o sobie)

建つといいんですが

たつといいんですが

tatsu to ii n desu ga

建つといいんですけど

たつといいんですけど

tatsu to ii n desu kedo

建たないといいんですが

たたないといいんですが

tatanai to ii n desu ga

建たないといいんですけど

たたないといいんですけど

tatanai to ii n desu kedo


Mimo że ..., to ...

建つのに, ...

たつのに, ...

tatsu noni, ...

建ったのに, ...

たったのに, ...

tatta noni, ...


Musieć 1

建たなくちゃいけません

たたなくちゃいけません

tatanakucha ikemasen


Musieć 2 / Trzeba

建たなければならない

たたなければならない

tatanakereba naranai

建たなければなりません

sければなりません

tatanakereba narimasen

建たなくてはならない

たたなくてはならない

tatanakute wa naranai

建たなくてはなりません

たたなくてはなりません

tatanakute wa narimasen


Nawet, jeśli

建っても

たっても

tatte mo


Nawet, jeśli nie

建たなくても

たたなくても

tatanakute mo


Nie jest konieczne (potrzebne)

建たなくてもかまわない

たたなくてもかまわない

tatanakute mo kamawanai

建たなくてもかまいません

たたなくてもかまいません

tatanakute mo kamaimasen


Nie lubić

建つのがきらい

たつのがきらい

tatsu no ga kirai


Nie robiąc, ... (forma adnegatywna)

建たないで、...

たたないで、...

tatanaide, ...


Nie trzeba tego robić

建たなくてもいいです

たたなくてもいいです

tatanakute mo ii desu


Otrzymać czynność

[odbiorca] [は/が] [dający] [に/から] 建って貰う

[odbiorca] [は/が] [dający] [に/から] たってもらう

[odbiorca] [wa/ga] [dający] [ni/kara] tatte morau


Po czynności, robię ...

建ってから, ...

たってから, ...

tatte kara, ...


Podczas

建っている間に, ...

たっているあいだに, ...

tatte iru aida ni, ...

建っている間, ...

たっているあいだ, ...

tatte iru aida, ...

Czynność wykonywana przez dłuższy okres czasu

Powinnien / Miał

建つはずです

たつはずです

tatsu hazu desu

建つはずでした

たつはずでした

tatsu hazu deshita


Pozwalać komuś na zrobienie czegoś

[osoba pozwalająca] は/が [osoba otrzymujące pozwolenie] に ... 建たせてあげる

[osoba pozwalająca] は/が [osoba otrzymujące pozwolenie] に ... たたせてあげる

[osoba pozwalająca] wa/ga [osoba otrzymujące pozwolenie] ni ... tatasete ageru

[osoba pozwalająca] は/が ... 建たせてくれる

[osoba pozwalająca] は/が ... たたせてくれる

[osoba pozwalająca] wa/ga ... tatasete kureru

Do mnie

私に ... 建たせてください

私に ... たたせてください

watashi ni ... tatasete kudasai

Pozwól mi

Pozwolenie 1

Dosłowne: nawet jeśli coś zrobisz, będzie dobrze

建ってもいいです

たってもいいです

tatte mo ii desu

建ってもいいですか

たってもいいですか

tatte mo ii desu ka


Pozwolenie 2

建ってもかまわない

たってもかまわない

tatte mo kamawanai

建ってもかまいません

たってもかまいません

tatte mo kamaimasen


Prawdopodobnie, ok. 30%

建つかもしれません

たつかもしれません

tatsu kamoshi remasen


Prawdopodobnie, ok. 60%

建つでしょう

たつでしょう

tatsu deshou


Próbować 1

建ってみる

たってみる

tatte miru


Próbować 2 / Zamierzać / Usiłować

建とうとする

たとうとする

tatou to suru


Prośba 1

Honoryfikatywny tryb rozkazujący

建ってください

たってください

tatte kudasai


Prośba 2

Niehonoryfikatywny tryb rozkazujący

建ってくれ

たってくれ

tatte kure


Prośba 3

Niehonoryfikatywny tryb rozkazujący

建ってちょうだい

たってちょうだい

tatte choudai


Prośby II (wybrane, od najbardziej grzecznej)

建っていただけませんか

たっていただけませんか

tatte itadakemasen ka

建ってくれませんか

たってくれませんか

tatte kuremasen ka

建ってくれない

たってくれない

tatte kurenai


Proszę spróbuj

Uwaga: nie używane wobec osób o wyższym statusie

建ってごらんなさい

たってごらんなさい

tatte goran nasai


Przed czynnością, robię ...

建つ前に, ...

たつまえに, ...

tatsu mae ni, ...


Przepraszam, że nie zrobiłem

建たなくて、すみませんでした

たたなくて、すみませんでした

tatanakute, sumimasen deshita

建たなくて、すみません

たたなくて、すみません

tatanakute, sumimasen

建たなくて、ごめん

たたなくて、ごめん

tatanakute, gomen


Przepraszam, że zrobiłem

建って、すみませんでした

たって、すみませんでした

tatte, sumimasen deshita

建って、すみません

たって、すみません

tatte, sumimasen

建って、ごめん

たって、ごめん

tatte, gomen


Przygotować się / Zrobić coś wcześniej / Zostawić coś (w danym stanie)

Aspekt preparatywny

建っておく

たっておく

tatte oku


Pytania w zdaniach

[słówko pytające] ... 建つ か 知っています, 覚えていません, わかりません, etc

[słówko pytające] ... たつ か しっています, おぼえていません, わかりません, etc

[słówko pytające] ... tatsu ka shitte imasu, oboete imasen, wakarimasen, etc

建つ か (どうか) 知っています, 覚えていません, わかりません, etc

たつ か (どうか) しっています, おぼえていません, わかりません, etc

tatsu ka (douka) shitte imasu, oboete imasen, wakarimasen, etc


Rada

建ったほうがいいです

たったほうがいいです

tatta hou ga ii desu

建たないほうがいいです

たたないほうがいいです

tatanai hou ga ii desu


Rada lub zalecenie

Uwaga: Nie używane w zaproszeniach

建ったらどうですか

たったらどうですか

tattara dou desu ka


Robić coś (dla kogoś)

建ってくださる

たってくださる

tatte kudasaru


Rozkaz 1

建て

たて

tate


Rozkaz 2

Forma przestarzała

建ちなさい

たちなさい

tachinasai


Sposób robienia / Sposób użycia / Jak coś zrobić

Uwaga: (1) aplikacja nie uwzględnia zmiany partykuły に na の w złożonych czasownikach; (2) aplikacja nie uwzględnia zmiany partykuły に lub へ na への stojącej przed czasownikiem w czasownikach określających ruch.

建ち方

たちかた

tachikata


Starać się regularnie wykonywać

建つことにしている

たつことにしている

tatsu koto ni shite iru

建たないことにしている

たたないことにしている

tatanai koto ni shite iru


Słyszałem, że ...

建つそうです

たつそうです

tatsu sou desu

建ったそうです

たったそうです

tatta sou desu


Trudno coś zrobić

建ちにくいです

たちにくいです

tachi nikui desu

建ちにくかったです

たちにくかったです

tachi nikukatta desu


Trwanie czynności/stanu

建っている

たっている

tatte iru


Wola (decyzja podjęta wcześniej)

建とうと思っている

たとうとおもっている

tatou to omotte iru


Wola (decyzja podjęta w momencie mówienia)

建とうと思う

たとうとおもう

tatou to omou


W trakcie czynności, robię ... (forma gerundialna)

Musi być ten sam podmiot

建ちながら, ...

たちながら, ...

tachinagara, ...


Wygląda, jak

Bardziej używane z analizy sytuacji

建つみたいです

たつみたいです

tatsu mitai desu

建つみたいな

たつみたいな

tatsu mitai na

Zachowuje się, jak na-przymiotnik

... みたいに建つ

... みたいにたつ

... mitai ni tatsu

建ったみたいです

たったみたいです

tatta mitai desu

建ったみたいな

たったみたいな

tatta mitai na

Zachowuje się, jak na-przymiotnik

... みたいに建った

... みたいにたった

... mitai ni tatta


Wygląda na to, że ... (forma imperceptywna)

建ちそうです

たちそうです

tachisou desu

Twierdzenie, zachowuje się, jak na-przymiotnik

建たなさそうです

たたなさそうです

tatanasasou desu

Przeczenie, zachowuje się, jak na-przymiotnik

Zakaz 1

建ってはいけません

たってはいけません

tatte wa ikemasen


Zakaz 2

建たないでください

たたないでください

tatanaide kudasai


Zakaz 3 (forma prohibitywna)

建つな

たつな

tatsuna


Zamiar

建つつもりです

たつつもりです

tatsu tsumori desu

建たないつもりです

たたないつもりです

tatanai tsumori desu


Zbyt wiele

建ちすぎる

たちすぎる

tachi sugiru


Zmuszać kogoś do zrobienia czegoś / Sprawić, że ktoś coś zrobi

[osoba zmuszająca] は/が [osoba zmuszana] に ... 建たせる

[osoba zmuszająca] は/が [osoba zmuszana] に ... たたせる

[osoba zmuszająca] wa/ga [osoba zmuszana] ni ... tataseru

[osoba zmuszająca] は/が [osoba zmuszana] に ... 建たせました

[osoba zmuszająca] は/が [osoba zmuszana] に ... たたせました

[osoba zmuszająca] wa/ga [osoba zmuszana] ni ... tatasemashita


Zrobić cos do końca / Niestety coś stało się

建ってしまう

たってしまう

tatte shimau

建っちゃう

たっちゃう

tacchau

建ってしまいました

たってしまいました

tatte shimaimashita

建っちゃいました

たっちゃいました

tacchaimashita


Łatwo coś zrobić

建ちやすいです

たちやすいです

tachi yasui desu

建ちやすかったです

たちやすかったです

tachi yasukatta desu